Bilimsel olarak, terörü yok etmek için bir yapılması gerekenler var; Bir de yapılmaması gerekenler var. PKK’ya karşı ne yapılmalı, ne yapılmamalı?

Jetlerimiz Kandil’i bombaladı. Gazaları mübarek olsun. Çünkü bu seferki bombalama evvelkiler gibi olmayacak.

Türkiye mühim strateji değişikliğine gidiyor.

PKK terörü ile alakalı strateji değişikliği haberini geçen yıl Haziran ayında Haber7’de “PKK Mücadelesinde Strateji Değişti  başlıklı yazımda siz değerli okurlarımla paylaşmıştım. 

O dönem Başbakan’dan strateji değişikliği ile alakalı bugünkü gibi net açıklamalar yapılmadığı için detayı bugünlere bırakmıştım. Değerli okurlarım, referandum ve seçim bitti. Başbakan strateji değişikliğini artık açıktan ifade etmeye başladı.

Pekala… Bu nasıl bir strateji olmalıdır ki PKK terörizmine karşı etkili olsun? Bilimsel çalışmalar ne diyor? 

Hırvatistan, Cezayir, Senegal, El Salvador, Peru ve Uganda gibi antiterörist mücadelelerin başarı ile neticelendiği örneklerin ışığında başarının bir matematiği olduğu dikkati çekiyor.

Retrospektif sosyolojik istatistiksel çalışmalarda bazı önemli kriterler belirlenmiş. Şöyle ki,

Bilimsel olarak, terörü yok etmek için bir yapılması gerekenler var

1.       Hükümet tek başına iktidar olmalıdır

2.       Hükümetin mücadeleyi meşru kılan en az iki nedeni olmalıdır

3.       Hükümetin en az bir demokratik gerekçesi bulunmalıdır

4.       Güvenlik güçleri ve hükümet terörist grubun maddi desteklerinin en az üçünü ortadan kaldırmalıdır

5.       Güvenlik kuvvetleri en az iki stratejik iletişim kanalına sahip olmalıdır

6.       İstihbarat unsurları çok iyi olmalıdır

7.       Güvenlik güçleri tartışmasız hava desteğine sahip olmalı ve kullanmalıdır

8.       Mücadelenin etkinliği terör aktivitelerini anektodal seyrekliğe düşürerek ileri     derecede sınırlayacak güç ve nitelikte olmalıdır

9.       Ancak diğer taraftan güvenlik güçleri aşırı tali hasar vermekten kaçınmalıdır

10.     Güvenlik güçleri bölge halkı ile çok iyi ilişkiler kurmalıdır

11.     Güvenlik güçleri bölge halkının büyük çoğunluğunun tasvip ve desteğini         kazanmalıdır

12.     Güvenlik güçleri, kat’i kontrolleri altında güvenli alanlar oluşturmalı sonra bu    alanları genişletmelidir

13.     Güvenlik güçlerinin kat’i kontrolü altındaki bölgelerde konut reformu yapılmalı, alt     yapı iyileştirmesine gidilmeli ve kısa       dönemli yatırımlar gerçekleştirilmelidir

14.     Güvenlik güçlerinin kontrolü altındaki güvenli bölgelerde temel hizmetler dahi verilmelidir

15.     Güvenlik güçlerinin kontrolü altındaki güvenli bölgelerdeki halk kendini gerçekten       güvende hissetmelidir

Bir de yapılmaması gerekenler var

 

1.       Güvenlik güçlerinin toplu cezalandırma yapması, baskı uygulaması

2.       Güvenlik gücünün dış bir işgalci güç olması

3.       Güvenlik gücü uygulamalarının terörist grubun yeni şikayetler oluşturmasına fırsat     vermesi

4.       Hükümete muhalefet eden terörist grup destekçisi milis politikacıların varlığı

5.       Nüfus dengelenmesi amacı ile sivillerin yeniden yerleşime tabi tutulması

6.       Bölge halkına güvenlik güçlerinin verdiği tali hasarın teröristlerin verdiği zarardan        fazla olması

7.       Güvenlik güçlerinin bölge halkı gözündeki algısının terörist gruptan daha kötü olması

8.       Düşmanın değişen strateji, operasyon ve taktiklerine güvenlik güçlerinin         zamanında adapte olup karşılık verememesi

9.       Güvenlik güçlerinin bölge halkı üzerindeki baskı ve korkutucu etkisinin terörist          gruptan daha fazla olması

10.     Teröristlerin daha profesyonel ve motivasyonlu olmaları nedeni ile güvenlik    güçlerine üstünlük sağlaması

11.     Olayın süregitmesinden güvenlik güçlerinin ek maddi menfaat sağlaması

12.     Mücadelede güvenlik güçleri ve hükümetin amaç ve adanmışlık derecelerinin farklı     olması…

 

Yapılması gerekip de yapılanlardan yapılmaması gerektiği halde yapılanları çıkardığımızda sonuç sıfırdan büyükse teröre karşı mücadelede istisnasız başarılı olunduğu tespit edilmiş.

Bilim işin bununla da bitmediğini gösteriyor. Uygulamada da püf noktalar var…

Başarıya ulaşmak için birbirine sinerjik çok sayıda operasyonun eşzamanlı planlanıp yürütülmesi gerekiyor. Uygulama tek tek değil, paket halinde ise başarılı oluyor.

Eşzamanlı çok sayıdaki operasyonu yürütmede uzman bir ekip oluşturulması gerekiyor. En üst düzeyde siyasi destek verilmesi ve bunun uluslararası bazda ciddi ifadesi gerekiyor.

Olumlu ve olumsuz uygulamaların çetelesinin tutularak bilançoyu devamlı artı dengede tutacak değişikliklerin dinamik olarak uygulamaya konması gerekiyor.

Özetle bilim diyor ki, başlıklar halinde verdiğim bu stratejik reçete eşzamanlı paket halinde uygulanırsa sihirli kurşun haline dönüşür, PKK terörünü de bitirir.

İnşallah…  

**************************

KAYNAKLAR

1.  Staniland P. Defeating Transnational Insurgencies: The Best Offense Is a Good Fence. Washington, Quarterly, 29(1):21-40, 2006.

2.  Sepp KI. “Best Practices in Counterinsurgency,” Military Review, 8-12, 2005.

3.  Petraeus, DH. Learning Counterinsurgency: Observations from Soldiering in Iraq. Military Review, 2-12, 2006.

4.  Paul C, Colin P, Grill C, Grill B. Victory Has a thousand Fathers: Detailed Counter-insurgency Case Studies. MG-964/1-OSD, RAND Corporation,  Santa Monica-California, USA, 2010.  

Prof. Dr. Kenan Ulualp – Haber 7
ulualp@kenanulualp.com